پایین رفتن سطح آبهای زیرزمینی به یکی از بزرگترین معضلات و مشکلات امروز خصوصاً در صنایع کشاورزی، آب و فاضلاب، صنایع تولیدی و … بدل گشته است و این موضوع باعث شده است که برای دسترسی به رگههای آب زیرزمینی نیاز به حفر چاههای عمیق باشد. برای جلوگیری از ریزش دیوارههای این چاهها، تقویت دیوارها، جلوگیری از نفوذ ریشه درختان و … از کولهای چاه استفاده میشود.
کول یا کبل چاه میتواند بر اساس فاکتورهای مختلفی دستهبندی شده و از تنوع بالایی برخوردار باشد. در ادامه این مطلب از بتن سیمان پارسیان به بررسی و معرفی انواع کول چاه و کاربردهای آنها پرداخته میشود.
کول چیست؟
کول چاه از جمله اجزای اصلی چاه به شمار میرود که از مواد و متریال های مختلفی ساخته شده و به منظور حفاظت از دیوارههای چاه، تقویت آنها و جلوگیری از ریزش مواد به داخل چاه به کار میرود.
از جمله مهمترین کاربردهای این مقاطع نیز میتوان به مواردی همچون ساخت انباری چاه فاضلاب، کمک به ذخیرهسازی آب باران، استفاده در کشاورزی و آبیاری باغات و مزارع، جمعآوری آب و فاضلاب، جلوگیری از ریزش چاهها و … اشاره کرد.
انواع کول چاه
کولهای همانطور که گفته شد کولهای چاه میتوانند بر اساس فاکتورها و پارامترهای مختلفی دستهبندی شوند و هر کدام از آنها از ویژگیها، قابلیتها و کاربردهای منحصربهفردی برخوردار خواهند بود. رایجترین دستهبندیهای کول چاه شامل موارد زیر خواهند بود:
تقسیمبندی کول براساس جنس
کولهای چاه میتوانند از نظر جنس مواد سازنده تنوع بالایی داشته باشند و هر کدام از ویژگیها، مشخصات و قابلیتهای منحصربهفردی برخوردار باشند. به صورت کلی کولهای چاه از نظر جنس مواد سازنده به سه دسته تقسیم میشوند:
کولهای بتنی که رایجترین نوع از انواع کول چاه بوده و از ترکیب شن، ماسه، سیمان، آب و میلگردهای فلزی ساخته میشوند. این کولها استحکام و مقاومت بالایی در برابر فشار آب، تنشهای مکانیکی و … دارند و در اشکال دایره و بیضی و با اندازههای مختلف تولید میشوند.
کولهای پلیمری که از ویژگیهایی همچون وزن کم، نصب ساده، ماندگاری بالا و … برخوردار بوده و میتوانند کاربردهای متعددی در پروژههای کوچک و خانگی داشته باشند
کولهای فلزی که از فلزات ضد زنگ (مانند فولاد گالوانیزه) ساخته شده و برای پروژههایی که نیازمند استحکام بیشتری هستند به کار میروند.
تقسیمبندی کول براساس جنس شکل ظاهری
علاوه بر جنس مواد سازنده، کولهای چاه میتوانند بر اساس شکل ظاهری نیز تنوع بالایی داشته باشند و هر کدام از آنها مصارف و استفادههای متعددی خواهند داشت. بر اساس شکل ظاهری کولها به دو دسته اصلی تقسیم میشوند
کول تخم مرغی که ظاهری شبیه به تخم مرغ داشته و معمولاً در بخش انباره چاه کاربرد دارد و میتواند مزیتهای متعددی همچون برخورداری از سطح تماس بالا با دیواره چاه، رسوب کمتر دیواره چاه، نظافت و نگهداری راحتتر، مقاومت و استحکام بالا و … برخوردار است هرچند که نصب و اجرای آنها کمی سخت و چالشبرانگیز است.
کول چاه میله که شکلی استوانهای داشته و معمولاً در قسمت عمودی چاه به کار میرود و از مزیتهای همچون ساخت و نصب ساده، حملونقل راحت، مقاومت و استحکام بالا، تنوع زیادی در سایز و ابعاد و … برخوردار است.
رایجترین کولهای چاه و کاربردهای آنها
همانطور که گفته شد کولهای چاه میتوانند بر اساس فاکتورهای مختلفی دستهبندی شوند که مهمترین آنها جنس مواد سازنده و شکل و طراحی ظاهری آنها میباشد. از جمله رایجترین، پراستفادهترین و کاربردیترین کولهای چاه میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
کول چاه میلهای
کولهای میلهای از انواع کول چاه به شمار میروند که دارای سطح مقطع دایرهای میباشند و برای ساخت میلههای چاه کاربرد دارند. این کولها معمولاً از جنس بتن ساخته میشوند اما ممکن است از مواد پلیمری و فلزات نیز برای ساخت آنها استفاده شود. مهمترین کاربرد این کولها محافظت از دیواره چاهها و جلوگیری از ریزش آنها است.
کول چاه انباری
کول چاه انباری در حقیقت یکی از انواع کولها تخم مرغی است که به منظور ساخت انباری چاهها به کار میرود. این کول نیز معمولاً از جنس بتن ساخته میشود و میتواند کاربردهای متعددی همچون جمعآوری آب و فاضلاب داشته باشد.
کول چاه دوتکه
کولهای چاه دوتکه یا دو بخش از انواع کول چاه به شمار میروند که از دو قسمت تشکیل میشوند. این کولها میتوانند از جنس بتن یا فلزات و پلیمرها ساخته شوند و بیشتر به منظور جلوگیری از ریزش دیوارههای چاه به کار میروند و میتوانند در ساخت میلههای چاه یا انباری چاه بسیار کاربردی باشند.
کول چاه تخم مرغی
همانطور که گفته شد این نوع کول، ظاهری شبیه به تخممرغ داشته و میتواند از جنس بتن، فلزات و مواد پلاستیکی ساخته شود. مهمترین کاربردهای کول تخم مرغی شامل ساخت انباری چاه یا انتقال آب در قناتها خواهد بود.
کول ابرویی
کولهای چاه ابرویی که با نام کول بادامی نیز شناخته میشوند شکل و ظاهری شبیه به ابرو دارند و معمولاً از جنس بتن ساخته میشوند. مهمترین کاربرد این کولها ساخت انباری چاه و انباری قنات است هرچند که برای محافظت دیوارههای چاه نیز به کار میروند. کولهای ابرویی یا بادامی در حقیقت به واسطه نحوه طراحی خاص و منحصربهفردی که دارند میتوانند بهترین انتخاب برای تقویت دیواره قناتهای افقی باشند چرا که این کولها میتوانند بار، وزن و فشار وارد شده به دیوارههای قنات را به خوبی مدیریت کرده و از ریزش آنها جلوگیری میکنند.
قیمت کول چاه
شناخت انواع کول چاه میتواند کمک زیادی به استفاده صحیح از آنها بکند. همانطور که گفته شد این قطعات میتوانند بر اساس فاکتورهای مختلفی دستهبندی شده و ویژگیها و قابلیتهای متعددی داشته باشند. از جمله مهمترین فاکتورهای مؤثر بر قیمت کولهای چاه میتوان به مواردی همچون نوع کول و جنس آن، سایز و ابعاد آن، شکل ظاهری و کاربردهای کول، متراژ چاه، کیفیت ساخت کول، برند و شرکت سازنده، میزان عرضه و تقاضا و … اشاره داشت.
بیشتر بخوانید: انواع بلوک سبک
جمعبندی
کول چاه وسیلهای است که از بتن، فلز یا مواد پلیمری ساخته شده و برای محافظت از دیوارههای چاه، تقویت دیوارهها و جلوگیری از ورود آلودگیهای مختلف به چاه استفاده میشود. این کولها میتوانند بر اساس فاکتورهای مختلفی دستهبندی شوند و رایجترین آنها شامل کول چاه میلهای، کول چاه انباری، کول چاه دوتکه، کول چاه تخم مرغی و کول ابرویی میباشند.
