موزاییک از جمله کاربردیترین کفپوشهایی هستند که امروزه در بسیاری از پروژههای ساختمانی، شهری و … مورد استفاده قرار میگیرند. یکی از رایجترین استفادههای موزاییک، پوشش سطح پشت بام و ایجاد یک فضای خاص و جذاب است. در اصل موزاییک کاری پشت بام آخرین مرحله از ساخت و ساز است که به منظور شیب بندی مناسب برای تخلیه آب ناشی از بارشها انجام میشود. نصب و اجرای موزاییک پشت بام باید بر اساس نکات، قواعد و استانداردهای ویژهای انجام شود تا علاوه بر زیبایی از راندمان مناسبی نیز برخوردار باشد. در ادامه مطلب به بررسی نحوه موزاییک کاری پشت بام و نکات آن پرداخته میشود.

بهترین موزاییک برای پشت بام
قبل از آنکه عملیات اجرای موزاییک پشت بام شروع شود باید یک موزاییک مناسب برای آن انتخاب کرد. امروزه موزاییکهای متنوع و متعددی تولید میشوند که هر کدام از ویژگیها و قابلیتهای منحصربهفردی برخوردار بوده و کاربردهای ویژهای دارند.
به صورت کلی موزاییکهای مورد استفاده در پشت بام باید از ویژگیهایی برخوردار باشند که مهمترین آنها شامل موارد زیر هستند:
- این موزاییکها باید وزن کمی داشته باشند و باعث افزایش وزن سقف ساختمان نشوند.
- موزاییک پشت بام باید در برابر انجماد، حریق و تغییرات دمایی مقاومت و تحمل بالایی داشته باشد.
- باید در برابر نور خورشید مقاومت بالایی داشته باشد و زیبایی و جذابیت خود را برای مدت طولانی حفظ کند.
- این موزاییکها باید در برابر فشار، ضربه، وزن و عوامل خارجی از مقاومت بالایی برخوردار باشند.
- موزاییک پشت بام نباید لغزنده باشد.
- قیمت مناسب، ابعاد استاندارد و نصب راحت از دیگر ویژگیهای این کفپوشها هستند.
با توجه به تمام نکاتی که در مورد موزاییکهای پشت بام گفته شد میتوان گفت بهترین موزاییکها برای این کار شامل موارد زیر هستند:
موزاییک گرانیتی
این موزاییکها برای محیطها و مسیرهای پرتردد بسیار مناسب بوده و میتوانند از ماندگاری و راندمان بالایی برخوردار باشند.
موزاییک ویبرهای
موزاییکهای ویبرهای از پرکاربردترین کفپوشهای بتنی به شمار میروند و میتوانند انتخاب بسیار خوبی برای پوشش پشت بام باشند. مقاومت بالا، نصب ساده، قیمت مناسب، اجرای راحت و … از مهمترین ویژگیهای این موزاییکها هستند.
موزاییک واش بتن
واش بتن نیز از بهترین انتخابهای پوشش پشت بام به شمار میروند و از زیبایی و جذابیت بالایی برخوردارند. تنوع بالا، مقاومت زیاد، طول عمر زیاد، قیمت مناسب و نصب راحت از مهمترین ویژگیهای این موزاییکها هستند.
موزاییک پلاکی
موزاییکهای پلاکی همچون واش بتن و سایر کفپوشها از محبوبیت بالایی برخوردارند و میتوانند تنوع بالایی از نظر شکل هندسی، ابعاد و اندازه و … داشته باشند. زیبایی و جذابیت بالا، مقاومت بالا، قیمت مناسب، طول عمر و ماندگاری خوب و … از مهمترین مزیتهای این موزاییکها هستند.
موزاییک شیاردار
این موزاییک نیز از جمله بهترین موزاییکهای پشت بام است که به علت عدم لغزندگی، مقاومت بالا، تنوع زیاد، وزن کم، طول عمر و ماندگاری بالا و … محبوبیت بالایی دارد.

مراحل اصلی و نحوه موزاییک کاری پشت بام
همانطور که گفته شد انتخاب موزاییک مناسب برای پشت بام اهمیت بالایی دارد و باید بهترین موزاییک ممکن برای این کار تهیه شود.
بعد از خرید موزاییک باید مراحل اجرای آن به صورت اصولی و با دقت انجام شود. به صورت کلی موزاییک کاری پشت بام در ۳ مرحله کلی انجام میشود که به شرح زیر هستند:
شیب بندی با استفاده از کروم بندی
اولین و مهمترین مرحله اجرای موزاییک پشت بام، شیب بندی است چرا که شیب بندی میتواند مسیر انتقال آبهای ناشی از بارندگی را مشخص کند. بعد از آنکه درصد شیب پشت بام مشخص شد باید کروم بندی آن اجرا شود.
کرومها باید در عرض ۱۰ سانتیمتر به صورت نوارهای سیمانی اجرا شوند. در مرحله بعدی باید با استفاده از ملات سیمان و ماسه ارتفاع گوشههای اصلی بام تعیین شود و سپس بین کرومها به کمک ریسمان شمشه قرار بگیرد و سپس با کروم بندی وسط توسط سیمان و شمشه گیر، کروم بندی وسط نیز انجام گردد.
بعد از اجرای مراحل گفته شده باید فاصلههای خالی که بین هر کروم ایجاد میشود توسط مصالح شیب بندی تکمیل میشود.
- نکتهای که در این مرحله باید در نظر داشت عایق کار دور ناودانیها است و باید با استفاده از قیر و گونی یک مترمربع از اطراف ناودانیها عایقبندی شود.
ساخت ماهیچه در کنجها
در مرحله دوم از اجرای موزاییک پشت بام نوبت به ساخت ماهیچهها میرسد. از آنجایی که در محل اتصال دیوار جان پناه و پشت بام امکان نفوذ رطوبت وجود دارد باید با استفاده از ملات ماسه و سیمان اقدام به ساخت ماهیچهها با زاویه ۴۵ درجه در گوشهها نمود.
این کار مانع از آسیب دیدگی کفپوش بتنی شده و باعث میشود آب جمع شده در گوشه پشت بام به سرعت تخلیه گردد.
اجرای نهایی موزاییک
بعد از اجرای شیب بندی و ساخت ماهیچهها نوبت به اجرای اصلی خواهد رسید. نحوه موزاییک کاری پشت بام در این مرحله به این صورت است که در هر گوشه از کف پشت بام یک موزاییک و ریسمان کشی برای تراز کردن سطح انجام شود که در اصطلاح به این کار دلیل گذاری میگویند.
سپس میتوان فاصله بین دو دلیل را با استفاده از موزاییک پر کرد. هر ردیف از موزاییکها باید به صورت کامل در یک راستا چیده شوند تا از نظم و زیبایی کامل برخوردار باشند و در نهایت بندکشی آنها به راحتی انجام گردد.

مهمترین نکات موزاییک کاری پشت بام
رعایت نکات و اصول استاندارد میتواند در نحوه موزاییک کاری پشت بام اهمیت بالایی داشته باشد به همین دلیل باید به نکات و فاکتورهای مختلفی توجه داشت تا بهترین نتیجه ممکن رقم بخورد.
از جمله مهمترین نکاتی که در اجرای موزاییک پشت بام باید در نظر گرفت میتوان به موارد زیر اشاره داشت:
- بهترین شیب بندی ممکن برای پشتبامها بین یک تا سه درصد است و برای محاسبه ارتفاع شیب، باید فاصله دورترین نقاط تا محل ناودانی را اندازه گرفته و در مقدار شیب ضرب کرد.
- ارتفاع کرومها در محل ناودانی باید صفر باشد و هر چقدر از ناودانی فاصله بیشتر شود باید ضخامت شان افزایش یابد.
- در اجرای موزاییک پشت بام و بعد از اتمام شیب بندی و کروم بندی باید عایق کاری انجام گردد تا هر گونه رطوبت و مایعاتی قادر به نفوذ به فضاهای داخلی ساختمان نباشند (قیر گونی، ایزوگام و عایقهای نانو بهترین عایقهای رطوبتی برای این کار هستند).
- حتماً باید اطراف ناودانی را موزاییک کاری کرد تا بین موزاییک دلیل ناودانی و موزاییک دلیل اضلاع بام میزان درصد شیب به شکل دقیق مشخص شود.
- بعد از پایان موزاییک کاری باید حتماً از دوغاب ریزی استفاده کرد تا فضاهای خالی بین موزاییکها به خوبی پر شوند.
- در نهایت باید پودر سنگ، سیمان و خاک سنگ را به نسبت یک به یک صورت خشک مخلوط کرده و سپس بر روی دوغابی که بین درز ها نفوذ پیدا کرده پاشید و در نهایت آن را با گونی از سطح موزاییک تمیز کرد.
- ماسهای که در ملات ماسه و سیمان استفاده میشود نبایستی خاک معدنی یا نباتی داشته باشد.
- همچنین نباید از ماسههای رس برای ملات فرش موزاییک استفاده کرد.
جمعبندی نهایی
استفاده از موزاییک برای پوشش پشتبامها امروزه رواج بالایی پیدا کرده است و میتوان از موزاییکهای متعددی برای این کار استفاده کرد.
نحوه موزاییک کاری پشت بام و نکات اجرای آن اهمیت بالایی دارد. این کار به صورت کلی در سه مرحله شیب بندی، ماهیچه سازی و اجرای نهایی انجام میشود اما باید به اصول، نکات و قواعد استاندارد آن توجه داشت.